Cách uống thuốc tẩy giun khoa học chính xác giúp tẩy giun hiệu quả an toàn nhất - Thắc mắc biết hỏi ai - Sức khỏe - diendanphunu.vn | Diễn đàn phụ nữ & Thế giới Phụ nữ Online lớn nhất Việt Nam
Tìm kiếm:  
 
 
 
15/11/2011 05:17:27 PM
Cách uống thuốc tẩy giun khoa học chính xác giúp tẩy giun hiệu quả an toàn nhất

Hướng dẫn uống thuốc tẩy giun đúng cách

Hiện nay có những thuốc tẩy giun rất tốt, có hiệu quả cao, ít tác dụng phụ, phổ tác dụng rộng (trị được nhiều loại giun cùng lúc).

 
Mebendazol: Thuốc này có nhiều biệt dược (tên thương mại) quen thuộc như: vermox, fugacar, mebendacin, noverm... Thuốc có phổ tác dụng rộng, công hiệu trị cùng lúc các loại giun đũa, giun kim, giun tóc, giun móc, và giun lươn.
 
Mebendazol có cơ chế tác dụng là ức chế tổng hợp tubulin (một loại protein đặc biệt dạng cầu chứa 10 -14 phân tử sắp xếp để tạo ra một vi cấu trúc hình ống) khiến cho không thành lập được các tiểu quản trong cơ thể giun. Thuốc hay được dùng, không độc nên liều dùng cho người lớn và trẻ em trên 2 tuổi là giống nhau. Khi dùng thuốc không phải nhịn ăn, hoặc uống kèm thuốc tẩy như các thuốc trị giun cũ.

Mebendazol có các dạng bào chế: viên nén 100mg, 500mg, dung dịch uống 20mg/ml, hỗn dịch uống 20mg/ml. Thuốc không dùng cho phụ nữ có thai, đặc biệt trong 3 tháng đầu thai kỳ.

Albendazol: Với các tên biệt dược quen thuộc như aldazol, abentel, zeben, zentel... có phổ tác dụng rộng, diệt giun đũa, giun kim, giun tóc, giun móc, giun lươn. Cơ chế tác dụng của thuốc tương tự như mebendazol. Thuốc không độc, nên người lớn và trẻ em trên 2 tuổi uống liều lượng như nhau. Albendazol có các dạng viên nén 200mg và 400mg, lọ 10ml hỗn dịch 20mg/ml (2%) và 40mg/ml (4%).

Không dùng albendazol cho người có thai và phụ nữ nuôi con bú, người bệnh gan, bệnh máu và tủy xương. Với phụ nữ có thai, có tài liệu còn ghi mạnh mẽ hơn: không được có thai ít nhất sau 30 ngày dùng thuốc, vì thuốc có thể gây tai biến nguy hiểm cho thai (nên dùng thuốc ở tuần lễ đầu tiên của chu kỳ kinh nguyệt hoặc sau xét nghiệm thai âm tính). Còn các phản ứng phụ rất ít xảy ra, nếu có cũng nhẹ (chóng mặt, buồn nôn, đau bụng...) và ngừng thuốc sẽ khỏi.

Pyrantel pamoat: Thuốc thuộc nhóm amidin vòng. Với các biệt dược như: anthel, combantrin, pilcom, panatel... có tác dụng diệt giun đũa, giun kim, giun móc nhưng không có tác dụng với giun tóc. Pyrantel có cơ chế tác dụng như acetylcholin, làm cơ giun khử cực bền, cơ giun co mạnh cấp tính, ngừng co bóp tự phát (tác dụng nicotinic), đồng thời pyrantel ức chế cholinesterase, rút cuộc cơ giun liệt cứng và bị tống ra khỏi ruột người.

Pyrantel pamoat ít hấp thu qua ống tiêu hóa người nên tác dụng tại chỗ mạnh và là nhóm thuốc được đánh giá khá an toàn cho phụ nữ có thai bị nhiễm giun cần tẩy. Tuy vậy, để dè chừng, người ta vẫn khuyên tránh dùng cho phụ nữ có thai trong 3 tháng đầu thai kỳ. Cũng nên tránh dùng cho người bệnh gan và trẻ em dưới 6 tháng tuổi. Các tác dụng phụ thường nhẹ (nhức đầu, chóng mặt, đau bụng, buồn nôn...) và sau khi ngừng thuốc sẽ hết.

Điều quan trọng là phải phòng bệnh để tránh bội nhiễm, tái nhiễm giun. Cần phải giữ gìn môi trường sống tốt (vệ sinh phân, nước, rác, chống ruồi, nhặng, gián...) và có ý thức vệ sinh ăn uống, định kỳ tẩy giun 4 - 6 tháng một lần.
 
Theo Sức khỏe & Đời sống

Dùng thuốc tẩy giun phải đúng cách





Không ít người cho rằng tẩy giun là chuyện nhỏ, chỉ cần ra hiệu thuốc mua về cho trẻ uống. Bác sĩ Như Huỳnh, BV Nhi Đồng 1 cho biết, thuốc tẩy giun là loại thuốc dễ sử dụng và tương đối an toàn, nhưng cần lưu ý chỉ tẩy giun định kỳ khi trẻ 2 tuổi trở lên. Trẻ dưới 2 tuổi, nếu phát hiện hoặc nghi ngờ nhiễm giun thì nên đưa đi khám để làm xét nghiệm tầm soát, và khi đã có bằng chứng chính xác của nhiễm giun, trẻ sẽ được điều trị dưới sự theo dõi của bác sĩ.

Hiện nay trên thị trường có ba loại thuốc tẩy giun. Mebedazole tiêu diệt giun bằng cách gây thoái hoá cấu trúc ruột giun, làm rối loạn chức năng tiêu hoá của giun. Thuốc có dạng viên nén 500mg, viên nén 100mg, viên nén vị ngọt trái cây hoặc hỗn dịch uống hương socola. Với thuốc có hàm lượng 500mg, chỉ cần cho bé uống một liều duy nhất; loại hàm lượng 100mg cho uống 2 viên mỗi ngày vào buổi sáng và tối, uống trong 3 ngày liên tiếp.

Albendazole diệt trứng, ấu trùng và giun trưởng thành bằng cách làm giun mất năng lượng, bị bất động và tiêu diệt từ từ. Sau đó, xác giun sẽ được thải ra ngoài qua nhu động ruột. Thuốc có dạng viên nén 200mg và 400mg. Khi dùng loại này, cho uống một lần duy nhất 1 viên 400mg; viên 200mg thì uống 2 viên cùng lúc.

Pyrantel  làm tê liệt thần kinh giun, giun sẽ bị thải ra ngoài qua phân. Thuốc dạng viên nén 125mg và 250mg, liều dùng là 10mg cho mỗi kilogram cân nặng, uống một liều duy nhất. Pyrantel có thể gây tăng nhẹ men gan nên thường không sử dụng cho bệnh nhân có rối loạn chức năng gan. Khi uống thuốc tẩy giun, trẻ không cần nhịn đói hay ăn kiêng, cũng không dùng thuốc xổ. Một số phản ứng phụ có thể gặp là đau bụng, buồn nôn và tiêu chảy thoáng qua, các triệu chứng này thường nhẹ và sẽ tự khỏi. Cũng có thể bị dị ứng, phát ban, ngứa, nổi mề đay, nên đưa bé đi khám để được tư vấn cách xử lý phù hợp.


Tác giả
#165183
15/11/2011 05:25 PM

Hướng dẫn sử dụng thuốc tẩy giun

Ở nước ta, bệnh giun sán rất phổ biến vì là nước có khí hậu nhiệt đới ẩm, thuận lợi cho sự phát triển các loại ký sinh trùng này. Hơn nữa, một bộ phận người dân còn thiếu ý thức trong vấn đề vệ sinh công cộng và môi trường. Tỷ lệ nhiễm giun (đặc biệt giun đũa) khá cao, miền Bắc có nơi tỷ lệ nhiễm đến 86-98%, trung bình 70-85%; còn ở miền Nam ít hơn khoảng 18-35%.

Thuốc trị giun là thuốc có tác dụng tẩy sạch hoặc làm giảm đáng kể số lượng giun ra khỏi đường tiêu hóa hoặc ra khỏi mô, cơ quan nào đó của cơ thể.

Hiện nay, một số thuốc có hoạt phổ rộng, tác dụng cùng lúc với nhiều loại giun khác nhau, nhưng cần lưu ý: Phải dùng đúng liều lượng, đủ thời gian và có khi lặp lại đợt khác để tránh tái nhiễm.

Đặc biệt, việc điều trị phải kết hợp với phòng bệnh và cải tạo môi sinh để tránh tái nhiễm, bội nhiễm (vệ sinh cá nhân, rửa tay trước khi ăn, uống nước nấu chín, không ăn thịt cá sống, không dùng phân tươi mà phải ủ phân thật kỹ để bón rau, không đi tiêu bừa bãi, xây cầu tiêu đặt ống cống theo đúng tiêu chuẩn vệ sinh…).

Thuốc chỉ có tác dụng đối với giun trưởng thành, vì vậy nên uống thuốc hai đợt, đợt sau cách đợt trước 2-4 tuần để diệt trứng và ấu trùng còn sót lại. Nên lưu ý, đa số thuốc giun chống chỉ định đối với phụ nữ có thai và trẻ dưới 2 tuổi.

Mebendazol là thuốc trị giun được ghi trong danh mục thuốc thiết yếu của Việt Nam. Đây là thuốc có hoạt phổ rộng, tức là công hiệu trị cùng lúc các loại giun: giun kim, giun đũa, giun tóc, giun móc. Tác động bằng cách ức chế, ngăn cản sự tiêu thụ chất dinh dưỡng của các loại giun.

Mebendazol không độc nên liều dùng cho người lớn và trẻ em trên 2 tuổi là giống nhau, khi dùng thuốc không phải nhịn ăn hoặc uống kèm thuốc tẩy xổ giống như dùng các thuốc trị giun cổ điển trước đây. Thuốc tránh dùng cho phụ nữ có thai, đặc biệt ba tháng đầu thai kỳ.

Liều dùng: uống 100mg hai lần trong ngày (sáng và chiều), uống trong ba ngày. Hoặc uống một liều duy nhất 500mg để trị các loại giun. Nên uống liều lặp lại sau 2-4 tuần.

Như vậy, con của bạn 3 tuổi rưỡi, có thể dùng thuốc mebendazol đã kể ở trên. Mebendazol là tên dược chất, tên biệt dược có nhiều tên khác nhau như Fugacar, Vermifar…

Bạn có thể đến nhà thuốc hỏi mua, dược sĩ sẽ hướng dẫn chọn thuốc và cách sử dụng chi tiết hơn.

PGS.TS. Nguyễn Hữu Đức
(Đại học Y Dược TP.HCM)

Tác giả
#165184
15/11/2011 05:27 PM
Thắc mắc quanh viên thuốc tẩy giun albendazole

Albendazole là hoạt chất của các thuốc tẩy giun thông dụng, tuy nhiên việc dùng loại thuốc này sao cho tác dụng tốt và không có phản ứng có hại lại là vấn đề khiến nhiều người băn khoăn.

Băn khoăn tên thuốc

Do thói quen, rất nhiều bác sĩ khi kê đơn cho bệnh nhân thường kê tên thuốc bằng một tên biệt dược. Trong trường hợp này, bác sĩ kê tên thuốc zentel là một thuốc tẩy giun thông dụng, nhưng khi bệnh nhân đến lấy thuốc tại kho của khoa dược, hiện đang có loại thuốc tên là albendazole. Vậy hai thuốc này có thay thế cho nhau được không? Phụ huynh cháu bé yêu cầu phát thuốc đúng như tên thuốc bác sĩ ghi là zentel. Trong khi đó, khoa Dược đề nghị bác sĩ kê lại đơn bằng thuốc albendazole. Sau khi giải thích, phụ huynh đã đồng ý nhận thuốc albendazole. Thực ra, hai loại thuốc này đều có cùng một hoạt chất và có tác dụng tiêu diệt giun như nhau.

Ngoài albendazole còn có rất nhiều tên thuốc khác có hoạt chất này mà zentel chỉ là một ví dụ. Đây là một benzimidazole carbamate có hoạt tính diệt giun sán và động vật đơn bào tác động trên các ký sinh trùng tại mô và đường ruột. Nó có tác động diệt giun, trứng và ấu trùng nhờ ức chế phản ứng trùng hợp tubulin, ức chế sự hấp thu glucose của giun sán. Tác động này phá vỡ sự chuyển hóa của giun, sán làm suy kiệt năng lượng của chúng, từ đó bất động các loại ký sinh trùng đường ruột và tiêu diệt các giun nhạy cảm. Xác giun sẽ bị nhu động ruột đẩy ra ngoài theo phân. Khi bị nhiễm một loại hoặc nhiều loại ký sinh trùng đường ruột như giun đũa, giun kim, giun móc, giun mỏ, giun tóc, giun lươn, sán hạt dưa (Hymenolepis nana), sán lợn (Toenia solium), sán bò (T. saginata), sán lá gan loại Opisthorchis viverrini và O. sinensis, sử dụng albendazole rất có hiệu quả. Albendazol cũng có hiệu quả trên ấu trùng di trú ở da. Thuốc còn có tác dụng với bệnh ấu trùng sán lợn có tổn thương não (neurocysticercosis). Albendazol là thuốc được lựa chọn để điều trị các trường hợp bệnh nang sán không phẫu thuật được, nhưng lợi ích lâu dài của việc điều trị này còn phải đánh giá thêm.


Cho uống như thế liệu con tôi có bị quá liều không?

Câu chuyện về bà mẹ trẻ nói trên vẫn chưa hết. Ngay buổi chiều hôm đó, chị đưa cháu bé quay lại phòng khám và yêu cầu gặp nhân viên khoa dược vì chưa yên tâm về cách uống thuốc cho con chị dù đã được hướng dẫn. Khi đưa thuốc, vì đây là bệnh nhân ngoại trú, không điều trị tại bệnh viện nên nhân viên khoa Dược đã hướng dẫn cách uống thuốc là uống một liều duy nhất 400mg. Vì bệnh nhân được lĩnh một hộp thuốc albendazole có 2 viên 200mg nên được hướng dẫn là uống cả 2 viên cùng một lúc. Bà mẹ trẻ băn khoăn vì cháu còn nhỏ, uống liền một lúc 2 viên thuốc như thế có sợ quá liều không? Đối với trường hợp cháu bé này đã trên 3 tuổi, hướng dẫn dùng thuốc như vậy là đúng, không quá liều và cũng không sai. Vì cháu nhỏ nên phụ huynh sợ cháu khó nuốt cả 2 viên thuốc cùng một lúc sẽ gặp khó khăn. Tuy nhiên, riêng đối với thuốc này, các nhà sản xuất khuyến cáo người sử dụng có thể nhai nát viên thuốc và uống với nhiều nước sẽ thuận tiện hơn cho người sử dụng.

Albendazole có nhiều dạng sử dụng. Trên thị trường hiện có 3 loại sau: viên nén 200mg: vỉ 2 viên, hộp 1 vỉ. Viên nén 400mg: vỉ 1 viên, hộp 1 vỉ. Hỗn dịch uống 4%  lọ 10ml. Tùy theo từng nơi và tùy điều kiện mà có thể chọn dạng thuốc cho phù hợp. Trong trường hợp của cháu bé nói trên, khoa Dược chỉ có dạng hộp 1 vỉ 2 viên, mỗi viên hàm lượng 200mg. Như vậy uống liều duy nhất 400mg, uống 2 viên là đúng. Đối với thuốc giun này, cần lưu ý không nên dùng trong thai kỳ hoặc ở phụ nữ nghi có thai. Bệnh nhân có tiền sử quá mẫn với thuốc (albendazole hoặc các tá dược) cũng không nên sử dụng để tránh những phản ứng có hại của thuốc. Để tránh sử dụng albendazole  trong lúc mới có thai, đối với phụ nữ ở độ tuổi sinh sản, nên bắt đầu dùng thuốc trong tuần lễ đầu tiên của chu kỳ kinh nguyệt hoặc sau khi xét nghiệm thai âm tính. Hiện nay, việc albendazole hoặc các chất chuyển hóa của nó có tiết ra trong sữa mẹ hay không vẫn chưa được biết rõ. Do đó, không nên dùng albendazole lúc đang nuôi con bú trừ khi đã nhận định lợi ích điều trị nhiều hơn nguy cơ có thể gặp phải khi dùng thuốc. Một số thuốc có thể tương tác với thuốc này như praziquantel được ghi nhận làm tăng nồng độ trong huyết tương của chất chuyển hóa có hoạt tính của albendazole.

Một số phản ứng có hại (ADR) của albendazole

Cũng như các benzimidazole khác, hiếm khi xảy ra các triệu chứng đường tiêu hóa trên (như đau thượng vị hoặc đau bụng, buồn nôn, nôn) và tiêu chảy khi dùng thuốc. Nhức đầu và chóng mặt cũng hiếm gặp. Đáng lưu ý là các tác dụng này cũng thường xảy ra khi nhiễm giun, sán mà hoàn toàn không phải là do phản ứng của thuốc. Các phản ứng dị ứng bao gồm phát ban, ngứa và nổi mề đay cũng được ghi nhận nhưng rất hiếm. Không thấy các tác dụng bất lợi ảnh hưởng đến khả năng lái xe hoặc vận hành máy. Người uống thuốc này cần thông báo cho bác sĩ những tác dụng không mong muốn gặp phải khi sử dụng thuốc.

Để khỏi bệnh hoàn toàn trong trường hợp nhiễm giun kim, cần thực hiện những biện pháp giữ vệ sinh triệt để và đồng thời cũng phải điều trị cho thân nhân và những người sống chung nhà. Trường hợp xác định nhiễm bệnh sán Hymenolepis, cần tái điều trị sau 10 - 21 ngày.

Cách dùng  và bảo quản

Nếu bệnh nhân không khỏi bệnh sau 3 tuần, chỉ định liều điều trị thứ hai. Muốn biết đã hết giun chưa, cần phải làm xét nghiệm phân tại BV sau khi đã dùng thuốc để có kết luận chính xác. Nên nhớ là đối với các thuốc tẩy giun như albendazole, không cần áp dụng những biện pháp đặc biệt như nhịn đói hoặc dùng thuốc xổ khi dùng thuốc. Viên nén có thể được nhai hoặc uống với nước. Còn đối với loại thuốc hỗn dịch, cần lắc kỹ chai trước khi dùng.Viên nén bảo quản <30oC. Hỗn dịch bảo quản <30oC và tránh ánh sáng mặt trời trực tiếp. Dùng thuốc trước hạn sử dụng được ghi rõ trên nhãn thuốc.

Câu chuyên có thật trên được ghi lại trong một tình huống dược lâm sàng tại bệnh viện mà tôi nghĩ rằng có thể có ích cho tất cả những ai quan tâm đến việc dùng thuốc, dù chỉ là dùng một số lượng thuốc rất nhỏ như 2 viên thuốc giun albendazole. 

ThS. Lê Quốc Thịnh

Chuyển đến:
Chia sẻ qua PNN Connect
Bình luận
Ảnh
Video
Mã nhúng
Bình luận của bạn phải gõ bằng tiếng Việt có dấu và có nội dung lành mạnh, không mang nội dung phản động, không vi phạm thuần phong mỹ tục Việt Nam. Bình luận có nội dung xấu sẽ bị xóa bỏ.

Thống kê
Tổng số bài viết đã gửi vào diễn đàn là 567095
Diễn Đàn hiện có 75522 thành viên
Chúng ta cùng chào mừng thành viên mới đăng ký tramy7378